Menu
Terug

Virtual Reality en Augmented Reality

Evolutie in beeld
Leestijd minuten
01 Oktober 2018

Er zijn spannende zaken aan het gebeuren in de wereld van Virtual Reality. Nieuwe games, fantastische nieuwe toepassingen, vernieuwde helmen en ga zo maar verder. We bezoeken eveneens The Park, waar Virtual en Augmented Reality je onderdompelen in een onwaarschijnlijk avontuur.

Ready Player One

Voor wie zich afvraagt wat Virtual Reality allemaal kan bieden, zijn er twee antwoorden. Het korte luidt “Alles!” - uit te spreken in een diepe, gewichtige stem, zoals in filmtrailers). Het iets langere antwoord is je naar de winkel reppen, de Blu-ray van Steven Spielbergs ‘Ready Player One’ aanschaffen en jezelf een leuke filmavond bezorgen. Deze sciencefictionkaskraker toont heel goed wat virtuele werelden precies zijn en kunnen betekenen, al zijn we persoonlijk wel wat optimistischer over de hoe de echte wereld in de toekomst er zal uitzien. De technologie in ‘Ready Player One’ is futuristisch, maar staat niet zo ver van wat nu al mogelijk is.

Parzival en Art3mis, de helden van het verhaal, stappen in de VR-wereld genaamd Oasis door een VR-bril op de hoofd te plaatsen, speciale handschoenen aan te doen, in een alles-in-één kledingstuk te stappen die virtuele aanrakingen doorgeeft en op een loopband te gaan staan die in alle richtingen beweegt. Al die dingen zijn reeds te koop of bestaan in prototypevorm, zij het misschien niet zo geperfectioneerd als in de film. Het is dus gewoon een kwestie van tijd vooraleer je thuis in een virtuele wereld stapt en kunt rondlopen.

Virtual of Augmented Reality?

Maar nog even geduld dus, of toch niet? VR is in volle ontwikkeling en het gaat heel snel vooruit met de technologie. Het is volwassen genoeg om al in de winkels te liggen, dus je kunt het nu al beleven. Hetzelfde is ook grotendeels waar voor het neefje van VR: Augmented Reality (AR). Twee dingen met heel gelijkaardige namen en die ook gelijkaardige hardware vragen, maar die toch heel verschillend zijn. Maar wat is dan het verschil? Heel simpel: bij Virtual Reality stap je volledig in een kunstmatige omgeving. Een ruimteschip, op de zeebodem of in een middeleeuws kasteel. Het kan allemaal.

Bij AR blijf je in jouw kamer, maar worden er dingen toegevoegd door de computer. Liefst op een manier dat je geen onderscheid ziet. Opeens is er een barst in de muur, even later breekt een horde zombies er door. Op je tafel zie je 3D-schaakstukken die je kunt verplaatsen. Of, zoals bij de Star Wars Jedi Challenges van Lenovo, verschijnt Darth Vader recht voor je neus en moet je hem bekampen met een laserzwaard - dat laatste is virtueel, gelukkig genoeg voor je koffietafel.

Hightech op je neus

Zowel voor VR als AR heb je een bril nodig die uitgerust is met schermpjes waarop je het virtuele ziet. Je verwacht het misschien niet, maar de VR-brillen zijn geavanceerder dan die voor AR. Dat komt omdat een VR-bril op zijn scherm enkel dingen toont die een computer opwekt. Bij Augmented Reality moet je de omgeving zien en ook de virtuele objecten. Dat blijkt behoorlijk lastig te zijn om goed te krijgen. Als je met een AR-bril bijvoorbeeld rondkijkt of beweegt in je woonkamer, moet dat virtuele monster altijd realistisch blijven. Moeilijk, want een perspectiefverandering betekent dat een computer veel moet berekenen. Daarom dat we vlugger overtuigende VR-headsets zien dan AR-oplossingen.

Op vlak het van Augmented Reality is het wachten op de hypetechnologie van Magic Leap, een start-up die sleutelt aan een bril die recht op het oog zou projecteren. Klinkt te sciencefictionachtig? Onder meer Google heeft al miljarden in het bedrijfje gepompt. Maar er zijn ook alternatieven, zoals Microsoft met zijn HoloLens en VR-brillen die ook beschikken over een camera.

Hoe werkt zo’n bril?

Wat je dus eerst nodig hebt, is een VR-bril die je op je hoofd plaatst en die je ogen bedekt. Zo’n bril is technisch behoorlijk complex. Hij bevat twee schermen (een voor elk oog), aanpasbare lenzen zodat het scherm op korte afstand er scherp uitziet en een hoop sensors die de bewegingen van je hoofd ogenblikkelijk doorseinen naar een computer. Vooral dat laatste is moeilijk goed te krijgen. Een VR-bril bevat onder andere een accelerometer (om de versnelling van bewegingen te meten), een gyroscoop (om exact bewegingen te meten in drie dimensie) en soms een sensor om de beweging van de ogen te volgen.

Het doel van dat alles is te zorgen dat jouw bewegingen piekfijn worden geregistreerd. Stel: je beweegt jouw hoofd naar links omdat je in een virtuele junglewereld links beweging ziet in de struiken. Die hoofdbeweging moet bliksemsnel gemeten worden, doorgestuurd naar de VR-computer, die op zijn beurt op de schermpjes van de VR-bril het landschap van links tekent. En dat allemaal snel genoeg zodat het beeld schijnbaar je beweging perfect volgt. Gaat het te traag vanwege lag, dan ervaart jouw brein wat het ziet als ‘verkeerd’. Sommige mensen worden daar zelfs misselijk van, net zoals je op een schip dat heen-en-weer beweegt, zeeziek wordt.

Met of zonder smartphone

Je hebt op dit moment twee types VR-brillen: headsets waar je een smartphone in plaatst en brillen die eigen schermen hebben. Zo’n ‘standalone’ VR-headset met eigen displays levert het beste resultaat, maar vereist wel een externe pc of spelconsole om alles te berekenen. Dat betekent vooralsnog dat er een kabel van je bril naar dit apparaat loopt, maar er komen binnenkort VR-brillen op ons af die helemaal draadloos werken.

De standalone headset die het meest in trek is, is de PlayStation VR, een headset die je koppelt aan een PlayStation 4 en waarop je PS VR-games speelt. De Sony-bril gebruikt trouwens een aparte technologie om hoofdbewegingen te detecteren. Dat gebeurt via de PS Camera die ook op je console is aangesloten en die de PS VR-bril ziet bewegen.

VR-brillen waar je een smartphone in steekt, zijn heel wat goedkoper. Dat is niet gek, want je smartphone levert het scherm en de sensors. De lage prijs maakt ze een goede optie om te experimenteren met VR. Dat klinkt alsof er geen leuke games of VR-ervaringen zijn, maar dat klopt ook weer niet. Voor de populaire Samsung Gear VR bijvoorbeeld, zijn er meer dan duizend apps en games beschikbaar.

Andere accessoires

Naast de bril heb je ook een of meer controllers nodig die je in de hand houdt. De Gear VR komt bijvoorbeeld met een klein toestel met een trackpad die onder je duim rust. Bij de PlayStation VR gebruik je een standaard DualShock- of Move-controller. Op beurzen zien we ook regelmatig loopbanden die alle richtingen uit bewegen - op die technologie moeten we dus niet lang meer wachten.

En die handschoenen en pakken dan die je alles laten voelen via forcefeedback? Die zitten nog in prototypefase. Handschoenen die controllers zijn en je het object laten voelen dat je virtueel aanraakt, zijn het verst gevorderd. Volledige pakken zijn nog wat lastig, want die vereisen een slim textiel dat heel precies kan bewegen, zodat je bijvoorbeeld een lichte streling op je schouder kunt onderscheiden van een stevig schouderklopje. Eens die dingen er zijn, is het gewoon wachten op het eerste kinesistebezoek vanwege een VR-knie.

Op toeristische uitstap

Wie de afgelopen jaren het nieuws volgde, kwam regelmatig berichten tegen over de overlast die toeristische trekpleisters treft. De enorme mensenmassa’s die per se Barcelona of Venetië willen ontdekken, maken die steden op bepaalde momenten bijna onleefbaar. Op heel korte tijd kwamen bijna drie miljoen mensen extra zich vergapen aan de stad van Gaudi, bijvoorbeeld. Je hoort steeds vaker de roep om een quota te plaatsen op het aantal bezoekers. Begrijpelijk, maar ook heel spijtig. Maar misschien is Virtual Reality net de technologie die het probleem deels kan oplossen. Die bezoekers die echt komen om de architectuur te bewonderen, zouden dat ook thuis in de woonkamer kunnen doen. Voor de tapa’s moet je dan wel zelf zorgen.

Mag het ook even serieus?

VR is inderdaad niet enkel een hippe manier om te gamen. Net zoals AR is het een technologie die echt veel toepassingsgebieden heeft. Microchirurgie bijvoorbeeld, gebeurt nu al door robots die bestuurd worden door een dokter omdat een mens de vereiste minibewegingen en nauwkeurigheid niet kan leveren. De volgende stap is dat die dokter ook nog met een VR-bril werkt en zo bijvoorbeeld tijdens een operatie kan inzoomen op weefsel.

Iedereen die al eens een tapijt kocht, weet hoe lastig het is om in te schatten hoe ze zal passen in je interieur. Maar met een AR-bril zou je de tapijt in je eigen woonkamer eerst virtueel kunnen bewonderen. VR speelt nu al een rol bij het ontwerpen van auto’s. SEAT bijvoorbeeld, gebruikt VR-technologie om vroege prototypes te finetunen vooraleer iets te bouwen en gebruikt Virtual Reality ook om nieuwe productielijnen juist in te richten. Augmented Reality heeft ook een toekomst achter het stuur, in de vorm van gesofistikeerde head-up displays die het dashboard zullen vervangen.

Beter dan sport

Wie een gamer gelijkstelt met een luiaard die in de zetel hangt, zal met VR toch zijn idee moeten bijstellen. Net zoals Wii-games zijn VR-games veel energieker en moet je veel bewegen. Beter dan sport? Misschien. In de plaats van alweer dat bospaadje af te lopen, kun je binnenkort de longen uit het lijf rennen terwijl je achtervolgd wordt door een velociraptor. Over motivatie gesproken!

Recent opende Telenet in Antwerpen The Park, een unieke manier om Virtual Reality te beleven, ook met een groep vrienden. In The Park krijg je een VR-bril op en kun je rondlopen en wijds gebaren in een grote open ruimte, zonder hindernissen. Dat rondlopen voegt een stevige portie realisme toe aan de VR-ervaring. The Park biedt er zes: Moonlight Survival (een spannend zombiespel, breng een extra onderbroek mee), Alien Defense (waarbij je met lichtgeweren een stelletje aliens onwelkom heet), Tower Defense (verdedig een grote antenne tegen een aanval), S.A.M. Survival (vernietig een tank vooraleer het te laat is) en Battleground (gedaan met teamwork, nu speel je tegen je vrienden). The Park is een leuke manier om te ontdekken hoe cool Virtual Reality wel kan zijn. Het is zoals paintball, maar dan in spectaculaire werelden die je anders enkel in een film zou zien. Hier ervaar je ze in levende lijve!

Bekijk commentaar () Verberg commentaar ()